Zmarł profesor Andrzej Trautman, który położył podwaliny pod wykrycie fal grawitacyjnych
4 marca 2026, 14:32Przed tygodniem, 27 lutego, w wieku 93 lat zmarł profesor Andrzej Trautman, człowiek, który rozstrzygnął jeden z największych dylematów Alberta Einsteina. Polski fizyk mając zaledwie 25 lat udowodnił, że fale grawitacyjne to nie tylko matematyczne ciekawostka, ale obiekty, które fizycznie istnieją, przenoszą energię i informację, a zatem można je wykryć. Jego prace, wzbogacone później o rozwiązanie Robinsona-Trautmana, które opisuje rozchodzenie się fal grawitacyjnych, stały się jednym z teoretycznych fundamentów budowy detektorów LIGO i VIRGO i doprowadziły do zarejestrowania fal grawitacyjnych.
Gorzkie lekarstwo na astmę
25 października 2010, 09:24W mięśniówce gładkiej płuc odkryto receptory goryczy. Co prawda nie wysyłają one sygnałów do mózgu, ale nadal reagują na ten smak. Naukowcy z University of Maryland zauważyli, że bombardowanie ich gorzkimi związkami prowadzi do rozszerzenia oskrzeli, co można by wykorzystać m.in. w leczeniu astmy (Nature Medicine).
Antybiotykooporność z czeluści
12 kwietnia 2012, 11:19W jednej z najgłębszych i najbardziej izolowanych jaskiń świata - jaskini Lechuguilla w stanie Nowy Meksyk - odkryto antybiotykooporne bakterie.
Mitchondria odpowiadają za krwiotworzenie
14 czerwca 2017, 12:28Mitochondria są nie tylko centrami energetycznymi komórki. Okazuje się, że odgrywają także ważną rolę w krwiotworzeniu (hematopoezie).
Naukowcy trafili na ślad jednego z najstarszych zalążków planety w Układzie Słonecznym?
16 czerwca 2026, 12:41Meteoryty z grupy angrytów od dawna fascynują naukowców. To jedne z najstarszych skał magmowych w Układzie Słonecznym, powstały zaledwie 3-4 miliony lat po skondensowaniu pierwszych ciał stałych z mgławicy słonecznej. Przez lata specjaliści zastanawiali się, skąd pochodzą. Nowe badania sugerują, że ich macierzyste ciało mogło być znacznie większe, niż dotychczas sądzono, porównywalne rozmiarami z Księżycem.
Kopiowanie DNA na chybcika
8 listopada 2010, 15:29Jednym z założeń nauki o genetyce jest wierne kopiowanie fragmentów DNA przez RNA, które służyć ma jako tymczasowa matryca, przechowująca wzór wytwarzanych w ten sposób białek. Okazuje się jednak, że kopiowanie DNA jest mocno niechlujne.
Kokaina wpływa na białko regulujące plastyczność mózgu
11 maja 2012, 10:38Chroniczne wystawienie na oddziaływanie kokainy ogranicza ekspresję białka regulującego plastyczność mózgu. Prowadzi to do strukturalnych zmian w mózgu, które zwiększają wrażliwość na nagradzające działanie narkotyku.
Amerykanie odkryli miejsce gromadzenia się antarktycznego krylu
6 lipca 2017, 09:30Naukowcy, którzy spędzili w Antarktyce cztery kolejne sezony letnie tworząc mapę rozkładu krylu informują, że łączna masa tych niewielkich organizmów jest większa niż masa wszystkich ludzi. Kim Bernard, oceanograf z Oregon State University i jej zespół badali, jakie warunki są potrzebne, by kryl rozmnażał się szczególnie intensywnie i szukali miejsc szczególnie obfitego występowania krylu na Oceanie Południowym.
Fale zdradzą stan narządu
18 listopada 2010, 10:20Analizując unikatowe wzorce fal tworzonych przez złożone reakcje biochemiczne, można zidentyfikować chore narządy.
Déjà vu to kwestia układów
28 maja 2012, 16:53Wykorzystując grę The Sims, prof. Anne Cleary z Uniwersytetu Stanowego Kolorado wykazała, że déjà vu jest z większym prawdopodobieństwem wywoływane przez sceny z układem przestrzennym zbliżonym do czegoś, z czym wcześniej się zetknęliśmy. Treść nie ma znaczenia, kluczowe wydaje się ustawienie.
